Zaloguj
Centrum Dziedzictwa Przyrodniczego i Kulturowego Jury w Podlesicach

Geologia? Pięknie brzmi, lecz większości zarówno uczniów jak i nauczycieli kojarzy ją ze skomplikowanymi zagadnieniami, które w warunkach szkolnych czterech ścian często wydają się nudne i trudne do zrozumienia. Zachęcamy więc do wyjścia poza mury szkolne, aby w terenie nauczyć się zauważać obiekty geologiczne, interpretować obserwowane zjawiska, poznawać ich genezę oraz skutki, do których mogą prowadzić – słowem – aby ZROZUMIEĆ ZIEMIĘ.

Przekazujemy w Państwa ręce program edukacyjny przeznaczony do pracy z uczniami w terenie. Na opracowanie składa się przewodnik wycieczkowy ze szczegółowo zaprojektowanymi wycieczkami geologicznymi w pięć zróżnicowanych geologicznie regionów naszego kraju oraz konspekt lekcyjno-ćwiczeniowy zawierający część teoretyczną - podstawową wiedzę geologiczną przydatną podczas wycieczek, a także wszystkie informacje niezbędne nauczycielom przy przygotowaniu lekcji terenowej, włącznie z kartami pracy. Poszczególne wycieczki przygotowane zostały jako całości – z zachowaniem ciągu logicznego przy zwiedzaniu kolejnych punktów wycieczkowych, jednak w przypadku konieczności skrócenia trasy na podstawie zawartych w materiałach informacji nauczyciel będzie w stanie zmodyfikować przebieg wycieczki dopasowując ją do własnych potrzeb i zakresu omawianych z uczniami zagadnień. Aby efekt edukacyjny programu był na oczekiwanym poziomie przed wyruszeniem na wycieczkę nauczyciel powinien omówić na lekcji podstawowe zagadnienia geologiczne dotyczące wybranego obszaru. Umożliwi to uczniom samodzielne spostrzeganie, obserwowanie przyrody nieożywionej i zrozumienie zależności i powiązań między środowiskiem abiotycznym i biotycznym.

Część lekcyjna składa się z sześciu lekcji. Zawiera materiał teoretyczny, przeznaczony do realizacji w ramach zajęć kameralnych, ujęty w następujących punktach: zagadnienia zgodne z podstawą programową w zakresie nauczania geografii w gimnazjum i szkole ponadgimnazjalnej (ujęte w ramkę), krótki opis i karty ćwiczeń (oznaczone symbolem L). Przy niektórych lekcjach podane są ciekawostki oraz propozycje demonstracji lub ćwiczeń praktycznych. Część lekcyjna przygotowuje ucznia do pięciu wycieczek terenowych: w Góry Świętokrzyskie (GŚ, 6-dniowa), na Górny Śląsk i Jurę Krakowsko-Częstochowską (JKC, 4-dniowa), po Warszawie (SW, 1-lub 2-dniowa), w Sudety (S, 2-dniowa) i do Wigierskiego Parku Narodowego (WPN, 3-dniowa), opracowanych w drugiej części konspektu i szczegółowo opisanych w przewodniku wycieczkowym. Opracowanie wycieczek w Części terenowej rozpoczyna się od wstępu, po którym następuje opis punktów wycieczkowych, zawierający następujące elementy: wprowadzenie, zagadnienia (ujęte w ramkę), scenariusz zajęć dydaktycznych, środki dydaktyczne, numery karty ćwiczeń oznaczonych odpowiednio symbolami GŚ, JKC, SW, S i WPN, zalecaną literaturę, literaturę uzupełniającą oraz, przy większości punktów, propozycje tematów do dyskusji. Scenariusz zajęć dydaktycznych obejmuje: czas trwania wycieczki pieszej, cele ogólne, cele wychowawcze, cele szczegółowe, metody i formy pracy.

W przewodniku wycieczkowym „Georóżnorodność naszego kraju” znajdują się szczegółowe opisy tras wycieczek oraz wszystkich punktów wycieczkowych. Do większości punktów wycieczkowych przewidziany jest dojazd autokarem. Informacje zawarte w przewodniku nadają się do wykorzystania zarówno przez nauczycieli i uczniów, w ramach wycieczek szkolnych i zielonej szkoły jak i przez część społeczeństwa, interesującą się geoturystyką i ekoturystyką.

Dodatkowo w opracowaniu zamieszczono tabelę stratygraficzną z zaznaczonymi najważniejszymi wydarzeniami z dziejów Ziemi, słowniczek, w którym są wyjaśnione głownie terminy i pojęcia geologiczne, a także załącznik (appendix) z informacjami dotyczącymi głównie obiektów zabytkowych znajdujących się na trasach wycieczek.

Proponowane materiały edukacyjne w ciekawy i przystępny sposób przedstawiają zagadnienia z zakresu geologii znajdujące się w programie nauczania geografii w szkołach ponadpodstawowych. Zapoznanie się z nimi ułatwi przekazywanie uczniom wiedzy o procesach i zjawiskach zachodzących na Ziemi oraz zachęci do brania udziału w zajęciach i wycieczkach terenowych, gdyż pokazują one jak w praktyce wykorzystać wiedzę zawartą w szkolnych podręcznikach. Wszystkich zainteresowanych zapraszamy do przeczytania niniejszego konspektu i przewodnika, z którego mogą korzystać nie tylko nauczyciele i uczniowie, ale również turyści zainteresowani nie tylko kulturą materialną, ale pięknem i historią Ziemi.